ChatGPT ile Araştırma Yapma Promptu (Kaynaklı Özet)
Bir konuda hızlı ama dengeli bir resim çıkaran araştırma promptu: kapsamı sen belirle, model karşıt görüşleri de toplasın.
Sen bir araştırma analistisin. Aşağıdaki konuda dengeli bir ön araştırma yap. KONU: [KONU] KARAR BAĞLAMI: [BU ARAŞTIRMAYI NEDEN YAPIYORSUN] ZAMAN ARALIĞI: [ÖRN. SON 2 YIL] DERİNLİK: [YÜZEYSEL / ORTA / DERİN] YAPISAL KURALLAR - Görüşleri “destekleyen” ve “karşı çıkan” olarak ayır. Tek taraflı yazma. - Her iddia için kanıt türünü belirt: istatistik / vaka / uzman görüşü / varsayım. - Bilmediğin veya emin olmadığın bilgide “doğrulanmalı” etiketi koy. Uydurma kaynak verme. - Türkiye'ye özgü koşullar varsa ayrı bir başlıkta ele al. ÇIKTI 1) 60 SANİYEDE ÖZET — 4 madde. 2) TEMEL KAVRAMLAR — konuyu anlamak için bilinmesi gereken 5 terim, birer cümle. 3) DESTEKLEYEN GÖRÜŞLER — 4 madde, her biri kanıt türüyle. 4) KARŞI GÖRÜŞLER — 4 madde, her biri kanıt türüyle. 5) ÇELİŞKİLER — tarafların aynı veriye farklı bakmasının nedeni. 6) TÜRKİYE NOTU — yerel koşullar, mevzuat veya pazar farkı. 7) KARAR ÖNERİSİ — benim bağlamıma göre 3 seçenek, her biri artı/eksi. 8) DOĞRULANMASI GEREKENLER — 5 madde, nasıl doğrulanacağıyla. ÖNEMLİ: Emin olmadığın istatistik verme. Sayı verirsen kaynağın türünü ve yılını yaz.
Bu prompt bir literatür taraması değil, karar öncesi ön araştırmadır. Kritik sayıları her zaman birincil kaynaktan doğrulayın.
02 — Değişkenler
Köşeli parantezleri doldurun
Prompt içindeki renkli alanlar sizin bilginizle değişecek yerlerdir. Hepsini doldurmak zorunda değilsiniz; boş bırakılan alanı model kendi varsayımıyla tamamlar.
[KONU]
Araştırılacak konu
ör. KOBİ'lerde yapay zekâ kullanımı [KARAR BAĞLAMI]
Bu bilgiyi ne için kullanacaksınız
ör. şirket içi eğitim bütçesi planlıyorum [ZAMAN ARALIĞI]
Ne kadar geriye gidilsin
ör. son 18 ay [BU ARAŞTIRMAYI NEDEN YAPIYORSUN]
Prompt içinde doldurulacak alan
[ÖRN. SON 2 YIL]
Prompt içinde doldurulacak alan
[YÜZEYSEL / ORTA / DERİN]
Prompt içinde doldurulacak alan
03 — Kullanım
Adım adım nasıl kullanılır?
- 01
Karar bağlamını mutlaka yazın — model önerileri buna göre ağırlıklandırır.
- 02
Çıktıyı okurken “DOĞRULANMASI GEREKENLER” listesini not alın; asıl iş orada başlar.
- 03
Derinleşmek için “3. bölümdeki her görüşü tek tek aç ve karşı argümanını yaz” diye devam edin.
- 04
Perplexity veya web erişimi olan bir modelde çalıştırırsanız kaynak bağlantılarını isteyin.
04 — Varyasyonlar
Aynı prompt, farklı sonuç
Tek bir prompt her işi çözmez. Aşağıdaki varyasyonlar aynı görevi farklı ton, uzunluk veya formatta ister — duruma göre birini seçin.
Karşılaştırma modu
İki seçeneği yan yana koyar.
[SEÇENEK A] ile [SEÇENEK B]'yi karşılaştır. Ölçütler: maliyet, kurulum süresi, öğrenme eğrisi, ölçeklenebilirlik, risk, Türkiye'de bulunabilirlik. Tablo halinde ver, her hücreye 1-5 puan ve tek cümle gerekçe yaz. Sonunda benim bağlamım için net bir öneri ve “hangi koşulda diğeri seçilmeli” cümlesi ekle. Bağlamım: [BAĞLAM]
Rakip analizi
Pazarı haritalamak için.
[SEKTÖR] sektöründe [ÜLKE] pazarındaki oyuncuları üç gruba ayır: liderler, yükselenler, niş oyuncular. Her grup için 3 oyuncu yaz; her biri için konumlandırma, hedef kitle, fiyat aralığı ve belirgin farkı tek satırda belirt. Sonunda pazardaki boşluğu (gap) 3 maddeyle tanımla. Emin olmadığın bilgide “doğrulanmalı” yaz.
Hızlı ön bilgi (5 dakika)
Derinlik yok, hızlı oryantasyon.
[KONU] hakkında hiçbir şey bilmeyen birine 5 dakikada anlatacak şekilde yaz: (1) konu nedir, (2) neden önemli, (3) en sık yapılan 3 hata, (4) bilinmesi gereken 5 terim, (5) öğrenmeye nereden başlanır. Toplam 300 kelime. Kaynak uydurma.
05 — İpuçları
Sonucu bir üst seviyeye taşıyan notlar
- “Kaynak uydurma” kuralı olmadan model ikna edici ama var olmayan referanslar üretebilir.
- Araştırmayı iki tura bölün: ilk tur harita, ikinci tur seçtiğiniz tek dala derinleşme.
- Karar bağlamını değiştirip aynı promptu tekrar çalıştırın; önerilerin ne kadar değiştiği, hangi varsayımın belirleyici olduğunu gösterir.
06 — Sık sorulanlar
ChatGPT Promptları hakkında sık sorulanlar
ChatGPT güncel bilgiye sahip mi?
Web erişimi açıksa evet, kapalıysa eğitim kesim tarihine kadar bilir. Güncel fiyat, mevzuat veya pazar payı gibi bilgiler için mutlaka web erişimli bir mod (veya Perplexity) kullanın ve kaynağı kontrol edin.
Araştırma promptu kaynak listesi verebilir mi?
Verebilir ama kaynakları doğrulamadan kullanmayın. En güvenli yol: modelden kaynak türü ve yıl bilgisi istemek, sonra o kaynağı kendiniz aramak. “Şu URL'yi ver” dediğinizde var olmayan bağlantılar üretme riski yüksektir.
Ne kadar derin araştırma yeterli?
Kararın maliyetiyle orantılı. Küçük bir satın alma için 1 saatlik ön araştırma yeterli; yatırım veya strateji kararlarında modelin çıktısı yalnızca başlangıç noktasıdır, birincil kaynak ve uzman görüşü gerekir.
Devamı
Bunlar da işinize yarar
Etkili Prompt Formülü: Rol + Görev + Bağlam + Format + Kısıt
Tek bir kalıpla her türlü isteği güçlü prompta çeviren iskelet: beş katman, her katman için ne yazılacağı ve doldurulmuş örnek.
Başlangıç ChatGPTClaudeKarar Verme Promptu: Artı/Eksi ve Senaryo Analizi
İki seçenek arasında sıkıştığınızda kararı duygudan ayırıp ölçüt, ağırlık ve senaryo üzerinden kuran prompt.
Orta ChatGPTClaudeChatGPT ile Uzun Metin Özetleme Promptu (Madde Madde)
30 sayfalık bir raporu 10 dakikada okunur hale getiren, üç katmanlı özet promptu: tek cümle, yönetici özeti ve madde madde ayrıntı.
Başlangıç ChatGPTClaudeChatGPT ile Fikir Üretme Promptu: 30 Fikir, 5 Kategori
“Aklıma bir şey gelmiyor” durumunu bitiren, fikri beş farklı açıdan çoğaltan ve her fikri uygulanabilirlikle puanlayan prompt.
BaşlangıçBu sayfa CopyPromt editör ekibi tarafından hazırlandı, ilk yayın 24 Ekim 2026. Promptlar modelden bağımsız çalışacak şekilde yazılır; marka adları yalnızca tanımlama amacıyla anılır.