Tez Literatür Taraması Yapan Prompt (Kaynak Haritası)
Literatür taraması kaynak özeti değil, tartışma kurmadır. Bu prompt temaları haritalar, boşluğu gösterir ve sentez paragrafı yazar.
Sen akademik yazım danışmanısın. Görevin, verdiğim kaynak listesinden yöntemli bir literatür taraması bölümü kurmak. Kaynak uydurma yetkisi yok — sadece verdiğim kaynaklarla çalışıyorsun. ARAŞTIRMA - Konu: [KONU] - Araştırma sorusu: [SORU] - Alan / disiplin: [ALAN] - Tez türü: [TÜR] (yüksek lisans / doktora / makale) - Dil: [DİL] - Kelime hedefi: [KELİME] KAYNAKLAR [Kaynak listesi: yazar, yıl, başlık, ana bulgu — her satır bir kaynak] ÇIKTI 1) TEMA HARİTASI — kaynakları 3-5 temaya ayır. Her tema için: tema adı, hangi kaynaklar, ortak bulgu, temalar arası çatışma. 2) KAYNAK MATRİSİ — tablo: kaynak | yöntem | örneklem | ana bulgu | sınırlılık | benim çalışmamla ilişkisi. 3) KRONOLOJİK GELİŞİM — alanın 3 dönemi ve her dönemin baskın yaklaşımı (kaynak yıllarına dayanarak). 4) ARAŞTIRMA BOŞLUĞU — verdiğim kaynaklarda cevaplanmamış 3 soru. Her biri için: neden boşluk, hangi kaynak bunu ima ediyor, benim çalışmam nasıl doldurur. 5) SENTEZ METNİ — [KELİME] kelimelik akıcı metin. Kurallar: - Kaynakları "X (2020) şunu buldu. Y (2021) bunu buldu." diye sıralama. Tematik sentez yap: "Son dönem çalışmalar X konusunda uzlaşıyor (A, 2020; B, 2021), ancak Y konusunda ayrışıyor." - Her paragraf tek bir iddia etrafında kurulsun. - Kendi değerlendirmeni ayrı cümlelerle belirt, kaynak bulgularıyla karıştırma. 6) YÖNTEM NOTU — bu sentezden hangi yöntemin çıktığı (nicel/nitel/karma) ve neden. KURALLAR - Sadece verdiğim kaynakları kullan. Yeni kaynak, yeni yazar, yeni yıl EKLEME. Eksik bilgi varsa [ ] bırak. - Doğrudan alıntı yapma; hepsi kendi cümlelerinle sentezlenecek. - "Literatürde yapılan çalışmalar..." gibi boş kalıp cümle YASAK; her cümle somut bir bulguya bağlanacak. - Akademik ama okunabilir dil. Süslü değil, net.
Model kaynak uydurabilir; bu prompt bunu yasaklar ama yine de her atfı kendi listedenizle karşılaştırın. Var olmayan bir kaynağa atıf intihal değil ama ciddi akademik hatadır.
02 — Değişkenler
Köşeli parantezleri doldurun
Prompt içindeki renkli alanlar sizin bilginizle değişecek yerlerdir. Hepsini doldurmak zorunda değilsiniz; boş bırakılan alanı model kendi varsayımıyla tamamlar.
[KONU]
Araştırma konusu
ör. Uzaktan çalışmada tükenmişlik [SORU]
Araştırma sorusu
ör. Hibrit model tükenmişliği azaltır mı? [ALAN]
Disiplin
ör. Örgüt psikolojisi [TÜR]
Tez türü
ör. Yüksek lisans [DİL]
Yazı dili
ör. Türkçe [KELİME]
Hedef kelime sayısı
ör. 1200 kelime 03 — Kullanım
Adım adım nasıl kullanılır?
- 01
Kaynakları önce kendiniz okuyup her biri için tek satır ana bulgu yazın; prompt bu satırlarla çalışır.
- 02
En az 12-15 kaynak verin; 5 kaynakla tema haritası değil özet çıkar.
- 03
Çıkan her atfı kendi kaynak listenizle karşılaştırın — uydurulmuş yazar/yıl varsa silin.
- 04
Sentez metnini kendi sesinizle yeniden düzenleyin; bölümün argümanı sizin olmalı.
04 — Varyasyonlar
Aynı prompt, farklı sonuç
Tek bir prompt her işi çözmez. Aşağıdaki varyasyonlar aynı görevi farklı ton, uzunluk veya formatta ister — duruma göre birini seçin.
Sistematik tarama
PRISMA akışı.
Sistematik derleme yapıyorum. PRISMA akışına uygun bir yöntem bölümü yaz: arama stratejisi, dahil/hariç kriterleri, tarama sayıları için [ ] alanları, seçim gerekçesi. Sonuçları değil, yöntemi kur.
Kavramsal çerçeve
Teori bölümü.
Literatürden kavramsal çerçeve kur: 3 ana kavram, aralarındaki ilişki, her ilişkiyi destekleyen kaynaklar. Sonunda çerçeveyi bir şema olarak metinle tarif et (kutu ve ok ilişkileri).
Karşıt görüşler
Tartışma bölümü.
Alandaki karşıt görüşleri haritalandır: 2 ana kamp, her kampın temel iddiası, hangi kanıta dayandıkları, hangi noktada uzlaştıkları. Tarafsız yaz, taraf tutma.
05 — İpuçları
Sonucu bir üst seviyeye taşıyan notlar
- Kaynak matrisini doldurmak, yazmaktan önce gelir. Matris olmadan sentez paragrafı kronolojik listeye dönüşür.
- Araştırma boşluğunu "kimse çalışmamış" diye kurmayın; "şu açıdan çalışılmamış" demek akademik olarak savunulabilir.
- Atıf biçimini (APA, MLA) en baştan seçin; sonradan dönüştürmek saatler alır.
06 — Sık sorulanlar
Eğitim ve Öğrenme hakkında sık sorulanlar
Yapay zekâ gerçek kaynak bulabilir mi?
Güvenilir biçimde hayır. Modeller var olmayan makale uydurabilir. Bu prompt kaynak uydurmayı yasaklar ve sadece verdiğiniz listeyle çalışır. Kaynakları Google Scholar, Scopus veya kütüphane veritabanından kendiniz doğrulayın.
Literatür taraması kaç kaynak içermeli?
Yüksek lisans tezinde 40-80, doktorada 100+ kaynak yaygın. Ama sayı değil kapsama önemli: her tema en az 3 kaynakla desteklenmeli, tek kaynağa dayanan tema zayıftır.
Sentez ile özet arasındaki fark ne?
Özet kaynakları sırayla anlatır ("A şunu dedi, B şunu dedi"). Sentez kaynakları bir iddia etrafında birleştirir ("A ve B aynı noktada uzlaşıyor, C ise karşı çıkıyor"). Literatür taraması sentez ister; prompt bu yüzden tematik yapı kurar.
Devamı
Bunlar da işinize yarar
Karmaşık Konuyu Basit Anlatma Promptu (Feynman)
“Anladım ama anlatamam” durumunu çözen prompt: konuyu basitleştirir, benzetme kurar ve sizi sınar.
Başlangıç ChatGPTClaudePDF Özetleme Promptu: Uzun Belgeden Karar Çıkarma
40 sayfalık bir PDF'i okumadan karar vermek risklidir. Bu prompt belgeyi dört katmana ayırır: özet, sayılar, riskler, eksikler.
Başlangıç ChatGPTClaudeKitap Özetleme Promptu: Ana Fikir ve Uygulanabilir Notlar
Kitap özeti “ne anlatıyor” değil “bende ne değişir” sorusuna cevap vermeli. Bu prompt özeti uygulanabilir notlara çevirir.
Başlangıç ChatGPTClaudeBlog Yazısı Promptu: SEO Uyumlu 1500 Kelimelik Şablon
Boş sayfayı bitiren blog promptu: başlık ağacı, giriş, alt başlıklar, SSS ve meta açıklama tek seferde.
OrtaBu sayfa CopyPromt editör ekibi tarafından hazırlandı, ilk yayın 24 Ekim 2026. Promptlar modelden bağımsız çalışacak şekilde yazılır; marka adları yalnızca tanımlama amacıyla anılır.